سيد محمد حسن بني هاشمي خميني

730

توضيح المسائل مراجع ( فارسي )

مسأله 2758 اگر وارث ميت عمو و عمه باشد و بعضى پدرى و بعضى مادرى و بعضى پدر و مادرى باشند ، عمو و عمهء پدرى ارث نمىبرند ، پس اگر ( 1 ) ميت يك عمو يا يك عمهء مادرى دارد ، مال را شش قسمت مىكنند ؛ يك قسمت را به عمو يا عمهء مادرى و بقيه را به عمو و عمهء پدر و مادرى مىدهند ( 2 ) و عموى پدر و مادرى دو برابر عمهء پدر و مادرى مىبرد و اگر هم عمو و هم عمهء مادرى دارد ( 3 ) مال را سه قسمت مىكنند ؛ دو قسمت را به عمو و عمهء پدر و مادرى مىدهند و عمو دو برابر عمه مىبرد و يك قسمت را به عمو و عمهء مادرى مىدهند و احتياط واجب آن است كه در تقسيم با يكديگر صلح كنند ( 4 ) ) * ( 1 ) تبريزى : و اگر . . خوئى : و مشهور اين است كه اگر . . ( 2 ) خوئى ، تبريزى ، سيستانى : و در فرضِ نبودن آنها به عمو و عمهء پدرى مىدهند ، و اگر هم عمو و هم عمهء مادرى دارد مال را سه قسمت مىكنند دو قسمت را به عمو و عمهء پدر و مادرى و در فرض نبودن آنها به عمو و عمهء پدرى و يك قسمت را به عمو و عمهء مادرى مىدهند ( خوئى : ولى بعيد نيست كه در هر دو صورت عمو و عمهء مادرى مثل عمو و عمه هاى ديگر باشند و مال بين همهء آنها بطور مساوى تقسيم شود ) . سيستانى : و عمو در هر حال دو برابر عمه مىبرد . نورى : و در اينجا نيز در اينكه يك سوم مال به عمو ، يا عمه مادرى مىرسد يا يك ششم آن ، مسأله مورد ترديد است ، احتياط واجب آن است عمو و عمه پدر و مادرى ( در فقدان آنها عمو و عمهء پدرى ) با عمو يا عمهء مادرى صلح كنند . . ( 3 ) مكارم : اگر ميّت عمو و عمّهء مادرى متعدّد دارد ( دو عمو يا دو عمه يا يك عمو و يك عمهء مادرى ) . . ( 4 ) گلپايگانى ، صافى ، بهجت : يك قسمت را به عمو و عمّه مادرى مىدهند كه بطور مساوى بين خودشان قسمت مىكنند ( گلپايگانى ، صافى : و احتياط آن است كه در تقسيم با يكديگر صلح كنند ) . زنجانى : مسأله اگر وارث ميّت يك يا چند عمو و يك يا چند عمّه باشند و بعضى از آنها پدر و مادرى و بعضى پدرى و بعضى مادرى باشند ، با بودن عمو يا عمّه پدر و مادرى ، عمو و عمّه پدرى ارث نمىبرند ، پس اگر ميّت علاوه بر عمو و عمّه پدر و مادرى ، تنها يك عمو يا يك عمّه مادرى دارد ، 16 را به عمو يا عمّه مادرى و بقيه را به عمو و عمّه پدر و مادرى مىدهند و عمو دو برابر عمّه مىبرد ، و اگر ميّت علاوه بر عمو يا عمّه پدر و مادرى ، عمو و عمّه پدرى متعدّد دارد ( همه عمو يا همه عمّه يا مختلف باشند ) 13 را به عمو و عمّه مادرى مىدهند كه به طور مساوى بين خودشان قسمت مىكنند و بقيه را به عمو و عمّه پدر و مادرى مىدهند و عمو دو برابر عمّه مىبرد ، و احتياط مستحبّ آن است كه در تقسيم با يكديگر مصالحه كنند . در توضيح مصالحه مىگوييم كه برخى از علماء معتقدند كه عمو و عمّه مادرى و عمو و عمّه پدر و مادرى همه به طور مساوى ارث مىبرند ، بنا بر اين اگر ميّت مثلًا يك عموى مادرى و